فراخوانی ...

انجمن ایرانی تاریخ
به مناسب هجدهم اردیبهشت، سالروز درگذشت مرحوم غلامرضا رشید یاسمی نسخه چاپی RSS
  • به مناسب هجدهم اردیبهشت، سالروز درگذشت مرحوم غلامرضا رشید یاسمی
    یکشنبه 18 اردیبهشت 1390 ساعت 8:14

    غلامرضا رشید یاسمی کرمانشاهی، در بیست و نهم آبان سال ۱۲۷۵ شمسی، در شهر گهواره از توابع کرمانشاه متولد شد


    غلامرضا رشید یاسمی کرمانشاهی، در بیست و نهم آبان سال ۱۲۷۵ شمسی، در شهر گهواره از توابع کرمانشاه متولد شد. پدر او محمد ولی‌خان گورانی شاعر، نقاش و خوشنویس بود. جد مادری او نیز شاهزاده محمدباقر میرزای خسروی، نویسنده داستان شمس و طغرا بود که سال ها بعد رشید یاسمی دیوان اشعار او را  منتشر کرد. تحصیلات مقدماتی رشید یاسمی در کرمانشاه سپری شد. وی سپس به تهران رفت و در دبیرستان سن لویی ادامه تحصیل داد. رشید یاسمی در این دوران به تشویق معلم ادبیاتش، نظام وفا، به سرودن شعر علاقه مند شد. پس از پایان تحصیلات، در وزارت معارف، مالیه و دربار مشغول به کار شد. در این دوران بود که جرگه دانشوری را تأسیس کرد. این انجمن مدتی بعد به همت ملک الشعرای بهار به انجمن دانشکده تبدیل شد. رشید یاسمی با نویسندگان و شعرای آن دوره ازجمله محمد تقی بهار، سعید نفیسی، عباس اقبال و ابراهیم الفت همکاری می‌کرد. در همین دوران بود که عضو «انجمن ادبی ایران» شد و نخستین تألیف خود را در احوال شاعر دوره سربداران، «ابن یمین فریومدی» منتشر کرد.

    رشید یاسمی به زبان‌های عربی، انگلیسی و فرانسه تسلط داشت. هم چنین، زبان پهلوی را نزد هرتسفلد، باستان شناس و ایرانشناس آلمانی آموخت. از سال ۱۳۱۲ با سمت استادی به تدریس در دانشسرای عالی و دانشکده ادبیات دانشگاه تهران پرداخت. مدتی بعد نیز به عضویت فرهنگستان ایران پذیرفته شد. رشید یاسمی از نخستین شاعرانی بود که بر لزوم تجدد در شعر فارسی اذعان داشت. وی در ۱۳۲۲ همراه با گروهی از استادان ایرانی ازجمله علی‌اصغر حکمت و ابراهیم پورداود به هند نیز سفر کرد. در ۱۳۲۴ نیز به منظور مطالعه به فرانسه رفت که به اقامت دو ساله وی در آن جا منجر شد.

    رشید یاسمی تا پایان عمر استاد دانشگاه تهران بود. وی در یازدهم اسفند ۱۳۲۷ هنگام سخنرانی در دانشکده ادبیات دچار سکته شد، و پس از معالجه، سفری به اروپا داشت. سرانجام پس از بازگشت به ایران در هجدهم  اردیبهشت ۱۳۳۰ در تهران درگذشت.

    از استاد غلامرضا رشید یاسمی علاوه بر مقالات ادبی، تاریخی و فلسفی در مجلات نوبهار، ارمغان، آینده، تعلیم و تربیت، یغما، مهر و نشریات دیگر، تالیفات، تحقیقات و ترجمه‌های متعددی باقیست. ازجمله این آثار عبارتند از:

     تألیفات و تصحیح ها شامل: احوال ابن یمین، ۱۳۰۴؛ اندرزنامه اسدی طوسی (تصحیح)، ۱۳۰۴؛ سلامان و ابسال جامی (تصحیح)، ۱۳۰۶؛ نصایح فردوسی، ۱۳۰۶؛ قانون اخلاق، ۱۳۰۷؛ دیوان هاتف اصفهانی (تصحیح)، ۱۳۰۷؛ تاریخ ملل و نحل، ۱۳۱۵؛ آیین نگارش، ۱۳۱۶؛ کرد و پیوستگی نژادی و تاریخی او؛ ادبیات معاصر (ذیل بر ترجمه جلد چهارم تاریخ ادبی ایران ادوارد براون)، ۱۳۱۶؛ دیوان مسعود سعد سلمان (تصحیح)، ۱۳۱۸؛ دیوان اشعار، ۱۳۳۶.

    ترجمه‌ها شامل: تاریخ قرن هیجدهم، انقلاب کبیر فرانسه و امپراتوری ناپلئون، آلبر ماله و ژول ایزاک، ۱۳۱۰؛ تاریخ ادبیات ایران، ادوارد براون، جلد چهارم از صفویه تا عصر حاضر ۱۳۱۶؛ ایران در زمان ساسانیان، کریستنسن، ۱۳۱۷؛ چنگیز خان، هارولد لمب، ۱۳۱۳؛ تاریخچهٔ نادرشاه، مینورسکی، ۱۳۱۳؛ رمان شاگرد (دیسیپل) از پل بورژه؛ آیین دوستیابی، دیل کارنگی، ۱۳۲۰؛ نصایح اپیکتتوس حکیم؛ تئاتر انوش (منظوم)؛ اندرز اوشنرداناک (از زبان پهلوی)؛ اندرز آذرباد مهراسپندان (از زبان پهلوی)؛ ارداویراف‌نامه (از زبان پهلوی).

     



    خبر
    شماره مطلب: 107
    دفعات دیده شده: 2583 | آخرین مشاهده: 2 روز پیش